مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi
آرشیو وبلاگ
      اینترنت و جهان و جامعه مجازی (فرهنگ و سياست و اقتصاد اينترنت و جامعه و جهان مجازي)
مقدمه ای بر جنگ سایبری نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - یکشنبه ۱٩ تیر ۱۳٩٠

جنگ سایبری

Cyber Warfare

 

جنگ War / Warfare، عبارت از درگیری های نظامی و مسلحانه است که با حضور دولت ها یا ملت ها یا گروهها برای رسیدن به اهداف سیاسی و پیروزی بر طرف مقابل شکل می گیرد و به نوعی بالاترین سطح تلاش سیاسی در حوزه و متکی به ساز و کار نظامی گری است و جنگ اطلاعاتی بخشی از جنگ است که امروزه همپای افزایش اهمیت حوزه اطلاعات و موج انقلاب اطلاعات جهانی، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

 حمله به حقوق شخصی در فضای مجازی بخش اولیه جنگ اطلاعاتی است. Personal Information Warfare. بانک های اطلاعاتی آنلاین و ایمیل و پروفایل های آشکار و پنهان کاربران سوژه چنین حملاتی است. سرقت کلمه عبور و دسترسی به اطلاعات فردی و اقتصادی مثلا کارت اعتباری و حساب بانکی و یا اطلاعات جامع افراد در بانک های اطلاعاتی پزشکی و مانند آن عناوین و سوژه های تحرک در این عرصه جنگ اطلاعاتی شخصی است. در گامی بالاتر، حمله به شرکتهای تجاری بزرگ برای سرقت اطلاعات تجاری و استفاده از دستاوردهای رقبا  به سود خود مطرح است. Corporate Information Warfare. و در سطح آخر، Global Information Warfare حمله به مراکز مهم جهانی یا کلیت یک کشور با اهدافی فراتر از کسب پول و ضرر به اشخاص و رقبای تجاری مطرح است. سطح آخر از جنگ اطلاعاتی کاملا ماهیت سیاسی جنگ اطلاعاتی را آشکار می سازد. حمله به تاسیسات کنترل کننده گردش پول جهانی یا گردش اطلاعات یک کشور و یا سیستم های تصمیم گیری و اطلاعاتی یک کشور از مصادیق احتمالی این سطح از جنگ اطلاعاتی است.

جنگ سایبری نیز به نوبه خود امتداد عرصه نبرد از حوزه اطلاعات به جامعه مجازی است که فراتر از مفهوم اطلاعات و مشتمل بر پروسه های عملیاتی مرتبط بر عرصه های مختلف اجتماعی( اعم از اقتصادی و سیاسی و فرهنگی) تاثیر می گذارد و همپای عملیات زمینی، دریایی، هوایی و فضایی مورد توجه قرار گرفته است. از سوی دیگر مفهوم جنگ اطلاعاتی و جنگ سایبری از حوزه نیروهای مسلح و نظامی گری تا حدودی خارج شده و در بخش غیرنظامی نیز معنا و جایگاه مستقلی یافته است.

هدف جنگ ها تغییر وضع موجود است. گروههایی که جنگ به راه می اندازند به دنبال تغییر وضع موجود از روش براندازانه و سخت هستند و از جنگ سایبری به عنوان بخشی از جنگ اطلاعاتی استفاده می کنند ولی در جایی که تنها شاهد جنگ اطلاعاتی و سایبری هستیم و اثری از وجوه عینی و حقوقی جنگ بین دو دولت نیستیم، نام بردن از جنگ با تسامح خواهد بود و موضوع به سطح درگیری و رقابت های اطلاعاتی و سایبری تنزل پیدا می کند، هر چند دستگاههای عمل کننده در این حوزه تمایل دارند که فعالیتشان در سطوح بالاتر تصمیم گیری مورد توجه قرار گیرد و به عنوان بزرگترین مساله یک کشور و حتی مساله ای جهانی تلقی شود.

جنگ سایبری، به جهت ماهیت و عرصه نبرد، ابزارها و روش ها و بازیگران خود را دارد و موضوع آن، طیفی از  ساده ترین رقابت های سیاسی و اقتصادی و اجتماعی تا بالاترین اهداف به شکل براندازی و تغییر بنیادین را شامل می شود. محققان جنگ سایبری معتقدند که این نوع جنگ، اگر با اهمیت تر از اشکال دیگر نبرد نباشد، اهمیت کمتری ندارد و در شرایطی که منابع دانش و اطلاعات، ثروت و قدرت در فضای مجازی به نحو بی سابقه ای افزایش یافته است، نحوه کنترل این منابع قدرت و نحوه بازتولید و بازتوزیع آن و تاثیر این روند بر شکل گیری نقشه و زمین بازی جنگ، دارای اهمیت روزافزونی در حوزه سیاست شده است. امر اخیر منشاء اصلی اهمیت فوق العاده فضا مجازی و تلاش گسترده برای تسلط بر حوزه های استراتژیک آن در جهان امروز است.

بازیگران اصلی جنگ سایبری، چون عرصه های پیشین جنگ ها، طرف های دولتی نیستند، قدرت اجتماعی و به تبع آن قدرت سیاسی دیگر به صورت متمرکز در اختیار دولت ها قرار نگرفته است و در واقع موضوع نمایندگی دولتها از ملت ها و نکات فرعی نتیجه گرفته شده از آن چون "اقتدار" و "حق دخالت دولتها"، به شدت به چالش کشیده می شوند. موضوعی که به رویارویی دولت ها با حاکمیت مردم انجامیده است و دعاوی مردم سالاری در عصر جدید را عمیقا به سخره گرفته است. همچنین به دلیل ماهیت آگاهانه و آزادانه ای که در فضای مجازی ایجاد شده است، دولت ها امکان ایزوله کردن اطلاعاتی و اجتماعی مردم را از دست داده اند و به همین دلیل قدرت جنگ نرم آنان به شدت کاهش یافته است. بر همین سیاق بازیگران غیر دولتی در حال اشغال فرصت های تاثیر گذاری هستند. حضور مدیران فیس بوک و توئیتر در بالاترین سطح تصمیم گیری جهانی در حوزه اقتصاد و سیاست، نشانه تشخیص کاهش اثر گذاری دولتها در فضای مجازی و تلاش برای جبران است.

مهمترین ابزارهای جنگ سایبری عبارتند از:  ویروس های کامپیوتری، کرم ها، تروجان ها، راههای پنهان نرم افزاری و سخت افزاری اجرای روندهای ناخواسته در سیستم های دشمن. استفاده از چنین ابزارهایی که ماهیتی متفاوت از ابزارهای پیشین جنگی دارند، به بازیگران جنگ سایبری امکان این را داده اند که بدون پذیرفتن هزینه های حقوقی و مالی و سیاسی و اجتماعی یک جنگ تمام عیار، به بخش مهمی از اهداف خود بدون جنگ دست پیدا کنند.

 
جنگ سایبر، گاهی همطراز یا معادل جنگ نرم گرفته می شود در حالیکه جنگ نرم اشاره به تلاش های فریبکارانه تلویزیون و دیگر رسانه های جمعی برای فریب افکار عمومی یک کشور مربوط می شود. ایجاد زمینه برخورد خاص سیاسی و نظامی و امنیتی با یک گروه، ملت یا دولت، هدف اصلی جنگ نرم است که ابزارهای آن محدود به رسانه ها می گردد و به عنوان بخش کوچکی از جنگ روانی محسوب می گردد. تلاش دولت آمریکا از طریق انتشار اخبار دروغ از منابع موهوم و قلابی با ظاهر قابل اعتماد، برای ایجاد آمادگی روانی مردم آمریکا و ورود به جنگ با صدام در عراق، از نمونه های کلاسیک و استاندارد جنگ نرم است و در واقع نوعی تاکتیک فریبکارانه در عرصه جنگ اطلاعاتی و رسانه ای است.

بعضی معتقدند که جنگ سایبری در واقع جنگ نیست و نوعی رویارویی است و بعضی دیگر معتقدند که طبیعت جنگ در فضای سایبر تغییر کرده است و هر دو  رویکرد اتفاق نظر دارند که جنگ سایبر چیزی از جنس جنگ های پیشین نیست و اگر این پذیرفته شود، اهداف عملیاتی و  ابزارها و عناصر و عمل کنندگانش تغییر میکنند، هر چند مقاصد نهایی همان اهداف استراتژیک باقی می مانند.

مفاهیمی چون تروریسم سایبری، امنیت و ضد امنیت(هک)، جدال با هکرها برای حفظ امنیت شخصی و شرکتی و کشوری و جهانی، راههای موثر پیروزی در جنگ سایبری، نقش مردم  و نیز مصادیقی چون ظهور ارتش ها و نیروهای سایبری،  بازداشت هکرها در کشورهای مختلف غربی و ترکیه و ایران، حمله مستقیم سایبری Stuxnet به اهداف استراتژیک ایران چون تاسیسات نیروگاه هسته ای بوشهر  از موضوعات قابل طرح در حوزه جنگ سایبری هستند

ایران در دهه نخست از سومین هزاره میلادی با فضای مجازی و مسائل و مقتضیات آن آشنا شده و هر چه می گذرد تاثیر این فضای مجازی و ملاحظات آن در زندگی اجتماعی و سیاست و اقتصاد و فرهنگ بیشتر شده است. فعالان و بازیگران فضای مجازی از تعداد معدودی وبلاگنویس به صدها هزار وبلاگنویس و میلیون عضو شبکه های اجتماعی مجازی تبدیل شده اند که به سرعت فضای مجازی را به جامعه مجازی بدل و قواعد و هنجارهای اجتماعی خاص خود را خلق می کنند و در این میان موضوع امنیت و ناامنی در سطح فردی و گروهی و جامعه نیازمند پژوهش های جدید است

  نظرات ()
مطالب اخیر از عصر اطلاعات تا عصر تجربه نقش فناوری در کاهش تراکنش های اجتماعی نگارش بی ویرایش در وبلاگ اعتراف اوباما به خطا در لیبی و آینده سیاسی او پاسخگویی در فضاهای ثالث ظرفیت کشورها برای دمکراسی مجازی نهادهای سیاسی فضای مجازی دمکراسی دیجیتال / مردم سالاری مجازی مقایسه دستاوردهای حوزه فاوا و فضای مجازی خطای استراتژیک تعمیم فاوا به همه حوزه ها
کلمات کلیدی وبلاگ اینترنت وب جامعه فضای مجازی (٧۳) اینترنت (٦٥) جامعه مجازی (٦٠) وبلاگستان (٤۸) وبلاگ چیست؟ (٤٠) فاوا (٢٩) اندیشه (٢٥) وبلاگ (٢٤) فیلترینگ (٢٠) سایتهای اینترنتی (۱٦) نقد و بحث و اندیشه (۱٦) فاوا ( فناوری اطلاعات و ارتباطات ) (۱٦) وب فارسی (۱٤) سایت (۱۳) شبکه اجتماعی مجازی (۱۳) تجربه روزانه پیشنهاد پیش بینی آینده (۱۳) رسانه (۱٢) فیلترینگ و سانسور و مسدودی (۱۱) آینده جهان (۱٠) اینترنت وب جامعه فضای مجازی شبکه اجتماعی وبلاگستان (۱٠) کسب و کار مجازی (٩) وبلاگنویسان (۸) تعامل اجتماعی (٧) فناوری اطلاعات و ارتباطات (٧) جامعه مجازی اینترنت وب (٧) روز وبلاگ فارسی (٧) پرشین بلاگ (٧) فیس بوک (٦) مهدی بوترابی (٦) بازاریابی اینترنتی (٦) هویت مجازی (٦) مصاحبه و خاطره (٦) اینترنت و وب (٦) خبرستان (٦) آزادی (٦) جشنواره اینترنتی (٦) مدیران سایتها (٦) کاربران اینترنت (٦) وبلاگستان فارسی (٥) سایت اینترنتی (٥) وبلاگنویسی (٥) اینترنت ملی (٥) میراث دیجیتال (٥) مصاحبه (٥) ابر رسانه و رسانه و رسانه اجتماعی (٥) تبلیغات آنلاین (٥) جشن تولد پرشین بلاگ (٥) جشن وبلاگ فارسی (٤) جشن بانوان برتر وبلاگستان (٤) گروه سایت های پرشین بلاگ (٤) آموزش و تحقیق (٤) امنیت و امنیت ملی (٤) دانش و قدرت و ثروت (٤) سلامت مجازی (٤) نظرسنجی و افکار سنجی و افکار عمومی (٤) لینک (٤) عکس (٤) انتخابات (٤) گوگل (٤) اراذل و اوباش (٤) وبلاگنویس (٤) انتخابات دهم ریاست جمهوری (٤) افکار عمومی (۳) اقتدار دولتها (۳) حریم خصوصی (۳) وبلاگ تخصصی (۳) انسان (۳) پرشین بلاگ (۳) نظرسنجی (۳) رضا کیانیان (۳) تحریم (۳) مردم سالاری مجازی (۳) تولید محتوای فارسی (۳) فیلترینگ و سانسور (۳) بزرگداشت و یادبود و مناسبت (۳) امنیت فضای مجازی (۳) گوگل پلاس (۳) وبلاگ فستیوال (۳) جامعه مجازی و اینترنت وب (۳) روز وبلاگ (۳) اطلاع رسانی (۳) موتورهای جستجوگر (۳) کمیته تعیین مصادیق (۳) دادسرای اینترنت (٢) فیلترینگ اشتباهی (٢) تعاملات اجتماعی (٢) سرمایه گذاری (٢) مسابقه وبلاگنویسی (٢) محیط سالم (٢) پارلمان مجازی (٢) نشریه الکترونیکی (٢) وبلاگ گروهی (٢) محمد علی ابطحی (٢) معصومه ابتکار (٢) سروش صحت (٢) روز جهانی وبلاگ (٢) مستعار نویسی (٢) امیر خادم (٢) آسیب اجتماعی (٢) نقشه جامعه مجازی (٢) شورایعالی فضای مجازی (٢) شبکه گردشگری مجازی (٢) شبکه مجازی گردشگری (٢) جشنواره مسابقه اینترنتی (٢) ایده و کارآفرینی و نوآوری (٢) جامعه مجازی و اینترنت (٢) فرهنگ و آیین و دین (٢) منافع ملی (٢) ستاد مجازی انتخابات (٢) ابر رسانه و رسانه (٢) آزادی و دسترسی به اطلاعات (٢) علیرضا عسگری (٢) جنگ سایبری (٢) سئو seo (٢) مهاجرت (٢) نوروز (٢) انتخابات 24 اسفند (٢) عمو پورنگ (٢) وب (٢) جوانان (٢) رسانه مجازی (٢) حقوق شهروندان مجازی (٢) فیلترنت ملی (٢) دات کام (٢) طراحی وب (٢) استبداد (٢) گروههای اینترنتی (٢) وبگرد (٢) زندگی مجازی (٢) گروههای مرجع اینترنتی (٢) شهروندان مجازی (٢) مردم سالاری (٢) زندگی دیجیتال (٢) شکاف دیجیتالی (٢) داریوش فرضیایی (٢) قرار وبلاگی (۱) سرزمین مادری (۱) پزشکان (۱) تبعیض جنسیتی (۱) اسپم (۱) تالیا (۱) فناوری اطالاعات (۱) پرشین وبلاگ (۱) اقتدارگرایان اینترنت (۱) ابرقدرتها (۱) گروههای مرجع (۱) شبکه اجتماعی (۱) ضیایی پرور (۱) پرشین بلاگ دات کام (۱) پرشین بلاگ دات آی آر (۱) انجمن صنفی (۱) icc (۱) حاشیه نویسی (۱) کامنتینگ (۱) ریزش اطلاعات (۱) جهان سوم (۱) وطن (۱) سایتهای موسیقی (۱) حجاب و عفاف (۱) رسانه های دیجیتال (۱) امر به معروف (۱) نهی از منکر (۱) صنعت it (۱) فیلترننت ملی (۱) persianblog (۱) boutorabi (۱) امین پور (۱) ابر رسانه (۱) کلوپ (۱) صنف اینترنت (۱) شغل اینترنتی (۱) تیم برنرز لی (۱) w3c (۱) www (۱) مخترع وب (۱) زنده رود (۱) خانه پدری (۱) وب مستر (۱) قاره جدید (۱) ماتریکس (۱) رنسانس اینترنتی (۱) دانش (۱) افغانستان (۱) همایش (۱) دین (۱) قرآن (۱) مذهبی (۱) عشق (۱) جشن (۱) دانلود (۱) موبایل (۱) زنان (۱) اخلاق (۱) خاطره (۱) بلاگ (۱) ایرانسل (۱) فناوری اطلاعات (۱) وبگردی (۱) مایکروسافت (۱) خاتمی (۱) دیجیتال (۱) پروفایل (۱) بیل گیتس (۱) جشن تولد (۱) تلفن (۱) وبلاگهای تخصصی (۱) وبلاگهای سیاسی (۱) قیصر (۱) پشت صحنه (۱) آی تی (۱) پیام (۱) بوترابی (۱) زبان فارسی (۱) پیشنهاد (۱) ایمیل (۱) تاجیکستان (۱) کاریکاتور (۱) کپی رایت (۱) قرآن کریم (۱) عدالت (۱) یادداشت (۱) فید (۱) blog (۱) سپاه جاویدان (۱) صادرات نرم افزار (۱) فاوا ( فناوری اطلاعات و ارتباطات ) ا (۱) اصلاح طلبان و اصولگرایان (۱) هولدینگ (۱) بازاریابی شبکه ای (۱) اخلاق و اخلاقیات در جامعه مجازی (۱) نخبگان مجازی (۱) جنگ نرم (۱) دروغ و تخریب (۱) مونیتورینگ (۱) نظرسنجی و افکار سنجی (۱) وب معنایی (۱) احزاب و تشکل ها (۱) حقوق بشر و قضاوت (۱) پورتال پرتال (۱) مرجعیت مجازی (۱) مرجعیت و نخبگان مجازی (۱) آسیب شناسی فضای مجازی (۱) همایش مسابقه جشنوواره (۱) پیام رسانه (۱) شناخت منطق (۱) جنگ نرم و سخت و سایبری (۱) مصاحبه خاطره پیام (۱) عدالت آزادی آگاهی انتخاب اختیار (۱) آسیب اجتماعی و فردی (۱) شهرت مجازی (۱) رضایت کاربران (۱) ایده و کارآفرینی (۱) دایرکتوری فهرست سایت (۱) اینفوگرافیک (۱) جنگ سایبری نرم سخت صلح بحران رقابت (۱) اینترنت وب جامعه مجازی اینترانت شبکه ملی اطلاعات (۱) بازریابی الکترونیکی اینترنتی (۱) کنسرسیوم آموزش الکترونیک (۱) آموزش الکترونیکی و اینترنتی (۱) فیلترنت اشتباهی (۱) انجمن سایتهای فارسی (۱) جهانی سازی (۱) رسانه دیجیتال (۱) اینتنرنت (۱) نشریه اینترنتی (۱) رنکینگ (۱) فرهنگسرای بانو (۱) فضای مجازی (۱) blog day (۱) مهدوی واعظ (۱) چکاد (۱) گروه موسیقی چکاد (۱) دفاع مقدس (۱) قیصر امین پور (۱) صدا و سیما (۱) رضا یزدانی (۱) نجبا (۱) شریف زادگان (۱) hypertext (۱) سایت عمو (۱) گروه اینترنتی (۱) حقوق مولفین (۱) حق نشر (۱) پهنای باند (۱) خرافه (۱) بانکی (۱) انحصار (۱) صفحه نمایش (۱) چاپار (۱) پروچیستا (۱) ساماندهی (۱) قلب مجازی (۱) دولت الکترونیک (۱) هرزه نگاری (۱) باشگاه (۱) نشریات دیجیتال (۱) شایا تجلی (۱) ایران و ایرانی (۱) طراح وب (۱) گزارش تصویری (۱) تبلاگ (۱)
دوستان من زمان بیکرانه ایران جاودانه اکرنه تاجیکستان بر فراز جهان وبلاگ اکرنه ابتکار سبز وبلاگ شخصی خانم دکتر معصومه ابتکار ابتکار سبز وبلاگ شخصی خانم دکتر معصومه ابتکار ایران و ایرانشناسی ایران و ایرانشناسی باشگاه مجازی مدیران و متخصصان ایران سیمرغ پرتال زیگور طراح قالب