مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi
آرشیو وبلاگ
      اینترنت و جهان و جامعه مجازی (فرهنگ و سياست و اقتصاد اينترنت و جامعه و جهان مجازي)
شکل بدون محتوا نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - سه‌شنبه ٢٦ مهر ۱۳٩٠

بعضیی فعالیت ها عمدتا ماهیت شکلی دارند و اشکالی هم ندارد. مثلا سرویس دهندگان وبلاگ سرویس وبلاگ می دهند. اما بعضی فعالیت های عمدتا ماهیت محتوایی دارند و به منظور ارائه محتوا و جهت گیری و دیدگاهی انجام می شوند.

یکی از آفات معمول در فعالیت های محتوایی شکل گرایی صرف است. یعنی آنقدر به شکل می پردازند (و البته معمولا به دلیل دورافتادن از هدف و محتوا از نظر شکل نیز ناهنجار محسوب می شوند)، که از هدف باز می مانند.

ساختمان سازی برای موسسات به جای استفاده از فضای ساختمانی و برگزاری نشست ها و جشنواره و نمایشگاه به جای ارائه محتوای مناسب در آنها، از آفات است.

  نظرات ()
اطلاعات مهم و غیر مهم کاربران اینترنت نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - جمعه ۱٤ امرداد ۱۳٩٠

در جهانی که پیوستگی امور از طریق منطق و علم قابل درک و فهم است، شناخت هر بخش از رفتار کاربران، دارای ارزش است. تقسیم اطلاعات کاربران به مهم و غیرمهم کار دشواری است

  نظرات ()
جامعه مجازی ، باز تولید دانش ، ثروت و قدرت نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - یکشنبه ٥ تیر ۱۳٩٠

 

لینک مطلب از فاوانیوز

 

فاوا نیوز در گفتگو با مدیرگروه سایت های پرشین بلاگ بررسی کرد :

جامعه مجازی ، باز تولید دانش، ثروت و قدرت

 

همیشه بشر به دنبال دانش، ثروت و قدرت بوده است و در هر عصری راه هایی جهت رسیدن به آنها یافته است. با شکل گیری جامعه مجازی در عصر حاضر شاهد بازتولید و بازتوزیع دانش ، ثروت و قدرت می باشیم که این فضا برای بشر مهیا نموده است . برای بررسی بیشتر این موضوع گفتگویی با مهدی بوترابی ، مدیرگروه سایت های پرشین بلاگ انجام داده ایم :

 

منظور شما از باز تولید و باز توزیع چیست؟ آیا منظورتان تجدید و نوشدن روند تولید و توزیع دانش و ثروت و قدرت است؟

بله. دقیقا همین طور است. باز تولید و توزیع به مثابه تجدید روند تولید و توزیع دانش و ثروت و قدرت متناسب با ابزارها و واسط ها نوینی که در پرتو تحول فناوری به وجود آمده است

چه عناصری جامعه مجازی را در باز تولید و باز توزیع دانش، ثروت و قدرت توانا کرده اند؟

 

اگر اجازه دهید در ابتدا توضیح دهیم که منظور از باز تولید و باز توزیع دانش و ثروت و قدرت چیست تا موضوع روشن تر شود. اینجا یک  سه گانه تعریف شده شامل دانش، ثروت و قدرت که از ارکان شکل گیری یک جامعه محسوب می شوند. این روش بررسی سه وجهی ، کمکی برای تشخیص بهتر مناسبات حقیقت واحدی به نام جامعه است و بخش های مختلف جامعه را ملموس تر نشان می دهد. فرضیه من در طرح این مسئله آن است که ما به واسطه اتفاقی که اواخر هزاره دوم میلادی اتفاق افتاد و هنوز هم در اوایل هزاره سوم ادامه دارد؛ و با ظهور  فناوری های نوین، در حوزه ارتباطات و سپس در حوزه اطلاعات، وارد عصر جدید و کاملا متفاوتی از نظر فرهنگی و تمدنی شده ایم. شاید بتوان اختراع تلگراف و تلفن را  مقدمه این رخداد محسوب کنیم. از اواخر هزاره دوم، یعنی دهه 1990 میلادی، این روند تعمیق یافت و شتاب گرفت و با ظهور اینترنت تحول اصلی و تعیین کننده در لایه های مختلف اعم از لایه های فنی و اجتماعی رخ داد. این توسعه فناوری و اطلاعات به واسطه توانایی که به بشر داد و به جهت کاهش فاصله انسانی، به بازتولید دانش بشری در حجم بی سابقه و بی نظیری نسبت به گذشته منجر شد.
در پی تحول حوزه دانش، بخش های اقتصادی نیز متحول شده و اقتصاد دانش محور رونق و محوریت یافته است. بر اساس این نطر، گام سوم در حوزه قدرت برداشته خواهد شد و در عرصه تولید و توزیع آن شاهد تغییرات غیرمنتظره و در عین حال ملموس تری نسبت به تحولات حوزه دانش و ثروت خواهیم بود.
شاید بتوان مدعی شد که در طول تاریخ بشر، هیچگاه چنین حرکت عمیق و وسیعی در مقیاس جهانی سابقه نداشته است و تنها الگوهای مشهور تاریخی که تا حدی به این تغییر همه جانبه شباهت دارند، دوره ظهور و شکوفایی تمدن و فرهنگ اسلامی در جهان اسلام (قرون دوم تا پنجم هجری قمری) و آغاز فرهنگ و تمدن نوین غربی و رنسانس (قرون شانزدهم و هفدهم) در غرب است که هیچکدام از آن ها توفیق جهانی شدن نیافتند. ابعاد عظیم تحولی که در بطن آن قرار داریم، در حال گسترش است و شاید نتوانیم به راحتی و با دقت در باره روند و نتایج آن توضیحات قانع کننده ای ارائه دهیم و به همین دلیل، طرح موضوع از نظر بنده، اقدامی ابتدایی و تلاشی اولیه محسوب می شود.
آنجه موتور محرکه و عنصر اصلی این تحول عظیم است، آگاهی و آزادی انسان در عصر جدید است. این آگاهی و بصیرت و این آزادی عمل که در تجمیع منابع دانش و ثروت و قدرت به خوبی دیده می شود، مبنای تحول تاریخی اخیر است. همچنین معنویت به عنوان عنصر سوم، نقش تعیین کننده ای در جهت گیری کلی جامعه بشری به سوی صیانت از این آزادی و آگاهی از طریق توسعه عدالت اجتماعی خواهد داشت و در نهایت به کاهش شکاف های اصلی جامعه بشری می انجامد، موضوعی که همچنان معضل بزرگ بشریت باقی مانده است.
آگاهی و آزادی،  موجب از میان رفتن یا کاهش دیوارها و مرزهای جغرافیایی، اندیشه ای، اقتصادی، جنسیتی، زبانی و مانند آن می شوند و به همین دلیل می توانیم برای نخستین بار و به دور از تعمیم های خودمحورانه از تمدن جهانی و دیگر الزامات آن چون جامعه جهانی؛ اقتصاد جهانی، حکومت جهانی و اندیشه جهانی که مبنای فرهنگی این تحول تاریخ ساز است سخن بگوییم.

 



در ادامه همان بحث باز تولید و باز توزیع دانش و ثروت و قدرت این سوال مطرح است که روند این تحولات بر حیات اجتماعی انسان چه تاثیری گذاشته است؟ یعنی انسان امروز چه تفاوتی با انسان گذشته دارد؟

ما با یک انسان و یک جامعه روبرو نیستیم. نسبت انسان ها و جوامع با تحول اخیر همچون دیگر تحولات جهانی یکسان نیست. این تحول به صورت یکسان در همه جا پیشرفت نکرده است. اخیرا سازمان ملل دسترسی به اینترنت را از مصادیق حقوق بشر دانسته است تا فرصت فراگیر اینترنت به رشد و توسعه کشورها کمک کند ولی همچنان شکاف های فرهنگی و اقتصادی و اجتماعی پیشین فرصت بروز دارند و اخیرا فراتر از گذشته به شکل شکاف دیجیتال خودنمایی میکنند
در حال حاضر که 25 درصد مردم جهان به اینترنت دسترسی دارند، سهم کسانی که به این محیط تعاملی و مولد دانش و ثروت و قدرت،  دسترسی دارند همینقدر است و در این میان شتاب و وسعت و میزان استفاده از این دسترسی نیز متفاوت است. ما در شرایط امروز حتی با سیاست گذارانی مواجه هستیم که به دلیل فقدان فهم صحیح شرایط با محدودیت های دیکته شده شان، در پی کاهش دسترسی یا بهره برداری از این منابع ایجاد دانش و ثروت و قدرت هستند. دقیقا مشابه رفتار کشوری که با کشور همسایه چاه مشترک نفت و گاز دارد و در رقابت، شتاب نمیکند و نمی کوشد.
حال که میدانیم همه به خوبی از این فرصت آگاه نیستند، فرصت برای کسانی که آگاه ترند فراهم تر است و بر همین اساس، شاهد رقابت های جهانی عظیم در تقسیم منابع فضای مجازی هستیم. رقابتی که هر چه بگذرد، سخت تر و تعیین کننده تر خواهد شد و ورود به آن دشوارتر.
ایرانیان نیز به سهم خود در این رقابت حضور دارند، هر چند  از شرایط مساوی با رقبای درجه دوم نیز برخوردار نیستند؛ چه برسد با شرایط مشابه کشورهای طراز اول جهانی. ولی همچنان حضور دارند و در تلاش اند که علیرغم مشکلات زیادی که پیش پای خود دارند، سهم خویش را از فضای مجازی به دست آورند.

 

 

دانش عظیمی تولید شده و می شود، ثروت چه میشود؟

ثروت عظیمی نیز از حوزه های مختلف پیشین و حوزه های جدید دانش بنیان تولید می شود. ثروت بر اساس دانش شکل می گیرد و دانش عظیم، ثروت عظیم می آفریند. مکانیزم های توزیع این ثروت همچنان متکی به تقسیمات سیاسی جهان امروز خواهد بود تا آنجا که همین تقسیمات و مناسبات سیاسی مشمول تحول جاری شوند و یکسره تغییر کنند. ظهور نسل جدیدی از کسب و کارهای دانش بنیان و ثروت های افسانه ای مولود آن ها، طلیعه این تحول اقتصادی است.

سیاست های حکمفرمایی زاییده عصر اطلاعاتی واجد چه ویژگی هایی هستند؟ این اتفاق چه تاثیری بر شکل حکمفرمایی داشته؟ و حکومت های فعلی چه فرصت ها و تهدید هایی را در این مسیر تجربه خواهند کرد؟

بزرگترین تهدید در حوزه سیاست امروزه متوجه حکومت هاست. چه حکومت های  مردم سالار و چه حکومت های مستبد. چراکه جامعه، یعنی آن چیزی که حکومت به کنترل و مدیریت آن می پردازد؛ در عمیق ترین لایه های خود در حال تغییر است. باید پذیرفت که تغییرات بسیاری را در آینده تجربه خواهیم کرد. تجربه هایی که نتیجه تحولات علمی و اقتصادی پیشین هستند و از آنها گریزی نخواهد بود. آنچه دیده می شود بخش کوجکی از تمام حقیقت و نسیمی از طوفان آینده است.
دولت های غربی و آمریکا به شدت نگران کنترل فضای مجازی و مدیریت آن هستند و سعی می کنند قوانین مربوط به کنترل و مدیرت آن را با رویکردهای حفظ وضع موجود جهانی تدوین کنند تا همچنان مسلط باشند. دولت های دیگر نیز همین مسیر را در سطح خود دنبال می کنند ولی تا کنون تلاش دولت ها به دلیل ماهیت اجتماعی اینترنت و موج تحولات، به نتیجه نرسیده است و به نظر می رسد به نتیجه نیز خواهد رسید.
اجلاس اخیر سران هشت کشور صنعتی دنیا شاهد حضور معنادار مدیر شبکه های اجتماعی بزرگ و قریب هفتصد میلیون کاربری فیس بوک بود. دلیل این دعوت نیز چیزی جز اهمیت فوق العاده چنین شبکه هایی نیست. شاید بتوان مدعی شد که افراد و گروههای مرجع در فضای مجازی و به عنوان نمونه عالی آن فیس بوک، بخشی از حکومتگران آینده در حوزه دانش و ثروت و قدرت اند.
شبکه اجتماعی بزرگی با  چند صد میلیون کاربر را تصور کنید؛ اگر اعضای آن تصمیم بگیرند جریانی اجتماعی یا اقتصادی یا سیاسی را درجهان ایجاد کنند چه اتفاقی می افتد؟ کدام دولت محلی و یا منطقه ای یا جهانی قادر خواهد بود در برابر آن مقاومت کند و وجود اراده ای جهانی را انکار کند؟ یا مثلا تصور کنید که سی میلیون از اهالی پنجاه میلیونی یک کشور در یک شبکه اجتماعی داخلی یا خارجی در باره موضوعی خاص اعلام نظر کنند. کدام نظرسنجی و نمونه سنجی آماری یا انتخابات رسمی و یا رفراندوم دولتی می تواند آن اعلام نظر میلیونی در جامعه مجازی را انکار کند!؟
اگر روزی، در شرایطی دو خبرنگار فعال خود را نماینده افکار عمومی هزاران نفر اهالی شهر می دانستند، امروزه دیگر افکار عموم جای افکار عمومی را گرفته است. اگر روزی برای تشخیص خواست عمومی به نظرسنجی های آماری متوسل می شدند، امروزه مردم بارها و بارها در رسانه های اجتماعی مجازی چون وبلاگ و شبکه های اجتماعی و حوزه های اشتراک گذاری محتوا، اعلام نظر و دیدگاه و سلیقه می کنند.
دیگر برای تشخیص ذائقه و وجدان عمومی مردم راه های آسان تری پیش رو است و این چالشی است که همه دولت ها را به سوی اتخاذ سیاست های مردم سالارانه جدیدی سوق خواهد داد و اگر از آن پیروی نکنند، به ورطه منازعات نابودگر می اندازد. دیگر کنترل رسانه های سنتی راهگشا نیست. رسانه ها ماهیت اجتماعی یافته اند و خود جامعه هستند نه ابزارهایی در دست مالکان یا مدیرانشان و به همین دلیل است که مدیران شبکه های اجتماعی، کنترل هدایت گری بر افکار و  عمل کاربران خود ندارند. رسانه های اجتماعی مجازی قدرت را به بشر بازگردانده اند.

پرسش بعدی در زمینه قدرت است. سوال این است که تحت تاثیر این تحولات مفهوم قدرت تغییر کرده و دارای فاکتورهای متفاوتی گشته است؟

به عنوان یک فعال فضای مجازی در خطوط مقدم این تحول قرار دارم و سعی می کنم بخشی از دیده ها و تحلیل هایم را دسته بندی و منتقل کنم. تا آنجا که می دانم، جامعه منشا اصلی قدرت است و حکومت ها با اتکاء به قدرت اجتماعی بر سر کار می آیند و اگر رابطه شان با نیروهای مولد قدرت آسیب ببیند، دچار اضمحلال تدریجی می شوند و این مشکل به ویژه در دوره تحولات پرشتاب واضح تر است.
 به نظر می رسد نمایندگان قدرت آینده، عمیقا دانش محور و جهانی هستند. به تصمیم و اراده جمعی مردم توجه خواهند داشت و خود مولود آن اند و به طور مستمر با خواست و تمایل عمومی هماهنگ می شوند. شاید یک نمونه از مردم سالاری مردم محور و اندیشه محور را شاهد باشیم و اگر برای این تحول، وجه انسانی قائل باشیم که هستیم، جایگاه معنویت و اخلاق نیز در این تحول حفظ و تقویت خواهد شد.
انقراض حکومت های مستبد قطعی است ولی حتی حکومت های دموکرات فعلی از فضای مجازی تاثیر خواهند پذیرفت و تغییرات عمیقی را تجربه خواهند کرد. به هر حال این که اهالی جامعه مجازی چگونه بنای مناسبات اجتماعی و اقتصادی و سیاسی خود را برپا کنند به تدریج روشن تر می شود ولی به نظر بنده شرایط آینده، به روشنی مردم سالارانه تر، دانش محورانه تر و اخلاقی تر خواهد شد.

 

 

به عنوان سوال آخر آیا جهانی شدن ناشی از عصر دیجیتال و انقلاب اطلاعات، امری فی نفسه مثبت بوده است یا  نکاتی منفی مثل شکاف دیجیتال و... در آن مستتر بوده است؟

 

ما وقتی راجع به تکامل و تحول اجتماعی صحبت می کنیم؛ در مورد یک عینیت حرف می زنیم. هر اتفاقی ابعاد مثبت و منفی دارد. برای من و شما یا دیگران به یک نسبت ارزش مثبت یا منفی ندارد و به ما به یک اندازه نفع و ضرر نمی رساند؛ ولی در مجموع تحولات اجتماعی رو به صلاح و اصلاح امور است. این تحولات نیز از قاعده تکامل جامعه بشری پیروی می کند و مقدمه ظهور جهانی انسانی تر است. ان شاء الله.
کاهش تعصبات قومی و نژادی و ایدئولوژیک و انسانی شدن اقتصاد و سیاست، نکته امید بخش این تحول خواهد بود. اما اینکه شکاف دیجیتال گشترش پیدا کرده، وجه نگران کننده ماجرا است و البته تلاش جهانی، همانطور که در بحث محیط زیست به این نتیجه رسید که یک اکوسیستم غیرقابل تجدید داریم، در بحث اقتصاد و اجتماع و سیاست جهانی نیز به نتیجه واحدی خواهد رسید. البته نه از موضع حکومت های جهانگیر که از موضع مردم جهاندار و به دست فرهیختگان آگاه و آزاد و متکی به معنویت
 ان شاء الله

با تشکر از فرصتی که به ما دادید. اگر بحثی نگفته مانده در خدمتتان هستم.

هنوز در نخستین گام های شناخت تحول جهانی اخیر و نیازمند موسسات پژوهشی حوزه فضای مجازی هستیم. موضوعی که کمتر به آن توجه کرده ایم.  امیدوارم پیش از آنکه آینده ما را غافلگیر کند و بگوییم خودکرده را تدبیر نیست، آینده را بر آنچه میخواهیم، خلق کنیم. متشکرم

  نظرات ()
حضور فشرده و گسترده و آگاهی عمیق و وسیع نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - جمعه ۳ تیر ۱۳٩٠

حضور فشرده و گسترده(مشارکت) انسان ها در امور جامعه و آگاهی عمیق و وسیع(بصیرت) نسبت به آن دو مبنایی است که توسعه فناوری های نوین اطلاعات و ارتباطات در اواخر هزاره دوم میلادی به تحقق آن کمک شایانی کرده و از این منظر موجب بزرگترین تحول اجتماعی تاریخ بشر شده است:

1. حضوری فشرده و مسئولانه و نزدیکی انسان ها و گروههای انسانی در جامعه بشری به دلیل فرو ریختن فاصله ها

2. آگاهی عمیق و وسیع و تقویت بصیرت به دلیل تجمیع دانش بشری

در گذشته های دور حضور مردم در یکجا به دلیل محدودیت های طبیعی چون فقدان آب و راههای ارتباطی و فرصت های زیستی مشکل بود و  روستانشینی و بیابانگردی وجه قالب زندگی بشر بود و جوامع بشری بزرگ تنها در کنار رودخانه های بزرگ شکل میگرفت ولی جامعه انسانی به تدریج بر این محدودیت پیروز شدند

در گذشته، حضور فشرده مردم به دلیل محدودیت های عرفی و قانونی ممکن نبود و وابستگی به زمین یا قبیله مرزهای انسانی را دور از یکدیگر نگه میداشت

 

تا همین امروز، فاصله های اقتصادی و نژادی و جغرافیایی و جنسیتی و عقیدتی و مانند آن موجب جدایی ها و جد افتادگی های زیادی شده است که آخرین فصل از آن همین شکاف دیجیتال است

 

ولی فردا، که آگاهی ها افزون تر و محدودیت ها اندک ترند، راهی در زیرزمین خانه ها، راهی در ابرهای آسمان، راهی در دل انسان ها، برای تجمیع هر آنچه به انسان مربوط است فراهم می گردد. اگر امروز شاهد تولید عظیم دانش هستیم و اگر می بینیم ثروت به نحو روز افزونی دانش بنیان می شود، طلیعه ظهور فردایی است که قدرت انسان و جامعه افزونتر می شود و حکومت ها به روش گذشته و گذشته های دور نمی توانند رفتار کنند


نسیم این فردا را همین امروز حس میکنیم

 

  نظرات ()
رقابت کتاب و همزاد دیجیتال آن نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - یکشنبه ۱۸ اردیبهشت ۱۳٩٠

کتاب ها نیز دچار بیماری مزمن رقابت با همزاد دیجیتال(همزاد با تاخیر تولد یافته اش) خود شده اند. در این مبارزه قطعا پیروزی از آن کتابخوانان است. ولی شاید سهمی کتابخوانی سنتی کمی کاهش یابد و آن هم شاید کمی


تلاش برای دسترسی آسان به محتوای کتاب، در سبک سنتی آن، به ظهور کتاب های کم حجم و کوچک انجامید.  این روند همچنان ادامه خواهد داشت و ابزارهای نوین راه استفاده آسان و سریع از محتوای عظیم کتابخانه ها را فراهم می کنند


  نظرات ()
وبلاگ و کاربردهای مختلف آن نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - جمعه ۱٩ فروردین ۱۳٩٠

گاهی از وبلاگ به عنوان

بیده لحظات استفاده میکنیم

گاهی

بریده جراید

گاهی

بریده نظرات 

گاهی

نظرات و مطالب بریده بریده


  نظرات ()
ایده های نو در فعالیت های جاری اندک اند نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - شنبه ۱۳ فروردین ۱۳٩٠

کسانی که در زمینه هایی که دهها بازیگر و چندین رقیب جدی فعالیت میکنند

مدعی ایده های نو هستند و میگویند فکر جدید دارند

یا نمیدانند چه اتفاقی در جریان است و از موضوع کاملا بیگانه اند

یا احمق اند

یا هر دو

احتمال بسیار بسیار اندکی نیز هست که 

نابغه های ساده لوح باشند که از اختراعات آینده شان سخن میگویند

ایده های نو در حوزه هایی که فعال هستند

به ذهن کسانی میرسد که در جریان همان عمل هستند

و تنها ایده های انقلابی است که میتواند این معادله را برهم زند

و دارندگان ایده های انقلابی در مقایسه با احمق های مدعی آن

بسیار بسیار بسیار اندک اند

  نظرات ()
فیس بوک در مسیر رشد روزافزون نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - جمعه ۱٢ فروردین ۱۳٩٠

 

چالش های پیش روی فیس بوک:
سیستم ایمیل مستقل و محبوب که از طریق نزدیک شدن به یکی از سرویس های برتر ممکن است

سیستم مکمل تجاری

افزایش مشارکت اقتصادی کاربران

فعال کردن کاربران در اداره امور فیس بوک

 سرویس های ملی و قومی و فرقه ای

محتوای علمی

 سرویس ها تخصصی برای حرفه ای ها


  نظرات ()
اهمیت تولید محتوای فارسی در حفظ امنیت ملی نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - دوشنبه ٢ اسفند ۱۳۸٩

تولید محتوای فارسی اهمیت های چند گانه ای دارد

در عرصه اقتصادی، مقوم تجارت اینترنتی

در عرصه فرهنگی، حامی فرهنگ و اندیشه

در عرصه اجتماعی، موجب استحکام هویت ملی

و در نهایت موجب تقویت و حفظ امنیت ملی

هر گونه آسیب زدن به آن یا ایجاد جهت گیری های مخرب موجب صدمات پایدار و خطرناک است

  نظرات ()
آسیب های اجتماعی در فضای مجازی نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - دوشنبه ٢ اسفند ۱۳۸٩

آسیب های اجتماعی در فضای مجازی:

 دکتر مسعود فراست خواه

فهرستی از آسیب های اجتماعی را مطرح میکنند:

 

آسیب های اجتماعی:

1.      فقر و نابرابری

2.      نداشتن امکانات کافی آموزشی و بهداشتی

3.      بیکاری و اختلال در نظام اشتغال

4.      اعتیاد

5.      سکونت غیر رسمی و حاشیه نشینی

6.      سوء تغذیه و گرسنگی

7.      اختلال در نظام حقوق شهروندی

8.      اختلال در سرمایه اجتماعی مانند اعتماد در مشارکت

9.      بی هنجاری و بحران هویت

10.  بزهکاری

11.  اختلال در نظام تامین اجتماعی

12.  اختلال در سلامت جسمی و روان

13.  خشونت خانوادگی

14.  اختلال در نظام آموزشی(ترک تحصیل، عدم امکان ادامه تحصیل و ...)

15.  اختلال در نظام کیفیت زندگی

16.  طلاق

17.  خودکشی

18.  تن فروشی

19.  مهاجرت

20.  بحران هویت ملی

21.  اختلال در نظام محیط زیست

22.  بقایای آسیب های جنگ تحمیلی

23.  بی هنجاری در استفاده از اینترنت

24.  کودکان و زنان خیابانی

25.  تکدی گرد

نگاهی به این فهرست برای مقایسه با آسیب های اجتماعی در فضای مجازی مفید است

بدیهی است که بررسی آسیب های فردی و اجتماعی در بهبود وضعیت سلامت مجازی موثر خواهد بود

  نظرات ()
همزبانی انسانی در جامعه مجازی نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - جمعه ٢۸ آبان ۱۳۸٩

این مطلب در ویژه نامه ششمین کنفرانس روابط عمومی در آبان ماه ١٣٨٩ منتشر شده است

 

تغییر جامعه انسانی همواره به تحول نگاه و جهان بینی انسان از خویش و هستی و در نتیجه به تحولات حوزه "اطلاعات و ارتباطات" متکی بوده است. بشر در زندگی خویش، از گذشته تا حال، همواره از سویی به دستاوردی علمی خویش تکیه کرده و از سویی در جریان ارتباط با طبیعت و تاریخ و جامعه قرار داشته و آن را ارتقاء بخشیده و در عالی ترین درجه ارتباطات یعنی ارتباطات انسانی، توانسته در ساختن خویش از محصولات این تعامل استفاده کند.

 

توسعه ابزار و غلبه انسان

در نخستین سالهای هزاره سوم میلادی قرار داریم. تغییرات سریع و گسترده و عمیق حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات ( فاوا ) بر  تمامی عرصه های زندگی فردی و اجتماعی بشر به صورت مستقیم و غیر مستقیم تاثیر گذارده است و شاهد و همراه محور شدن انسان و روابط انسانی در بسیار از روندهای موثر فناوری های نوین هستیم به عنوان محصول تعاملات اجتماعی هستیم.

 

انسان امروز تا حد زیادی توسعه شکلی و کمی فناوری اطلاعات و ارتباطات را  موکول به توسعه و تعمیق روابط انسانی کرده است که این خود موجب امید مضاعف برای عبور از شرایط ابزار محورانه عصر پیشین است.

 

  انسان به یاری آگاهی از فناوری ابزارها و رسانه ها و محیط های تعامل اجتماعی به نوعی وارستگی و استقلال از ابزار دست یافته است و مطمئن است که فناوری های نوین به وظیفه خود مشغولند و نیازهای فعلی و آینده وی را برآورده می سازند و این اوست که باید از فراغتی که به دست آورده برای اندیشیدن و  پیگیری خواسته های خویش که در تعاملات انسانی خلق می شوند، بهره برد. انسان عادی عصر جدید، به بالاترین سطح تعاملات انسانی خویش امکان دسترسی و آنچه روزگاری با عنوان عمومی سواد، در اختیار نژاد و طبقه و کشور خاصی قرار می گرفت، در اختیار دارد و فهم خویش را از خود و جهان بسط می دهد. انسان به مدد انقلاب اطلاعات و  ارتباطات به چنین موقعیتی رسیده و از مسیر تقویت و تعمیق و توسعه ارتباطات انسانی به غنای بیشتر دانش و فرهنگ خویش کمک می کند.  در واقع، روند سرسام آور افزایش حجم اطلاعات و ارتباطات، به نوعی عقلانیت ناشی از فهم و درک انسانی، فراتر از اندیشه های ابزاری پیشینین، پیوند خورده است. دیگر رسانه های تحول یافته ی هزاره پیشین تاثیری یکسویه بر فرد و جامعه ندارند و نقش تعاملی خویش را مبنای بهره بردن انسان از انسان و حال از گذشته قرار داده اند. رسانه ها به وظیفه اصلی خود که ارتباط انسان با انسان در شکل فردی و جمعی است باز گشته اند.

 

در این میان جهت گیری توسعه فناوری اطلاعات و ارتباطات (فاوا) نیز به گونه ای است که به تدریج انسانی تر و تعاملی تر می شود. روزگاری مبنای این تحول را در انتقال سریع و همه جانبه اطلاعات و گسترش کابل ها و افزایش پهنای باند آن می دیدند و زمانی رسیده است که آن را در تعاملات انسانی و شکل گیری شبکه های مجازی اجتماعی و  انسان محور شدن اطلاعات می بینیم.

 

اینترنت و جامعه مجازی، ثمره انسان محوری فناوری

 

باید گفت که بستر اصلی این تعامل جهانی، ظرفیت عظیم و نامحدودی به نام اینترنت است. در اینترنت، هر روز، مرزهای مکانی، زمانی،  فرهنگی، نژادی، جنسیتی، اقتصادی، و تا حدی زبانی بیشتر فرو می ریزد و فرصتی استثنایی برای انتخاب های آزادانه بشر در تمامی عرصه های فردی و اجتماعی و اعم از فرهنگی و سیاسی و اقتصادی و اجتماعی فراهم آمده است. خلق زبان مشترک جهانی در اینترنت هدف ارزشمندی است که در تکاپوی فناوری های موفق دیده می شود. زبان مشترک عکس و  تصویر و موسیقی در کنار ارتقای ترجمه متون و ارتقای دانش ارتباطی پیشگامان جامعه مجازی، مبنای تعاملات انسانی در سطح بین المللی است. انسان هزاره سوم فرصت دارد علیرغم ناخرسندی دولتهای مقتدر جهانی و منطقه ای که به چارچوب های پیشین اعمال حاکمیت می اندیشند، مقتدرانه راه آگاهانه و آزادانه خود را به سوی آینده بگشاید و تجدید حیات دیگری را در تمدن و فرهنگ جهانی آینده بر مبنای اراده و خواست انسان بنا کند. درواقع باید گفت که تلاش علمی و فرهنگی و اقتصادی و اجتماعی اخیر بشر، بزرگترین تلاش جمعی انسان در تاریخ است و آشکار است که ماهیت انسانی و آزاد و  تعاملی این عرصه، رمز حرکت آن است.

 

باید پذیرفت که انسان هزاره سوم به مدد تعامل در محیط های اجتماعی، به توان عظیمی در پالایش میراث علمی و فرهنگی گذشته خویش نائل آمده است و فرصتی برای بازشناسی هر آنچه بوده و هست و ترسیم آینده خود دارد. همه دستاوردهای خویش را یکجا می بیند و با هم می آمیزد و در اختیار دیگران قرار می دهد و آزادانه و آگاهانه از آن برای یک جهش تکاملی عظیم استفاده می کند.

 

فرهنگی که در نتیجه تعاملات انسان در اینترنت ایجاد میشود، غنی و جهانی، زاینده و راهگشا، متنوع و گسترده و عمیق و متکی به مبانی فطری انسان و ارزشهای اصیل و مشترک بشری و بستر مناسب و بی رقیب برای تحقق تمدن واحد جهانی است 
برای تصور اجمالی تحول عظیمی که بشر امروز در مسیر آن قرار دارد، کافی است خلق و تغییر مفاهیم و ابزارها و حوزه هایی چون: اینترنت، جامعه و شبکه و شهروند و گروههای مجازی، وب، کسب و کار اینترنتی، وبلاگستان، آدرس الکترونیکی، چت، نشر الکترونیکی و اینترنتی، تبلیغات و بازاریابی اینترنتی، تلفن همراه، پیامک، بلوتوث را برای مدتی در نظر بگیریم . نتیجه ای که می گیریم آنست که  ما به همراه جهانی که می شناختیم در حال تغییریم.  شاهد خلق و بسط جهانی جدید و بزرگتر هستیم و گرچه شاید شناخت دقیقی از مبانی و روند تحول عصر حاضر نداریم ولی می دانیم که واقعیت به انتظار پژوهش ها و  اظهار نظرات ما نمی نشیند.

 

در حقیقت این ارتباطات انسانی است که اعتماد بر می انگیزد و در نهایت سکویی برای شکل گیری جامعه واحد جهانی خواهد شد. انسان فهم خویش را بالا می برد و راههای همزیستی جدیدی را تجربه می کند و در رویکردهای اقتصادی و سیاسی خویش به موضوع روابط انسانی و  اجتماعی اهمیت روزافزونی می دهد. نگاهی به نهادهای محبوب و پرشمار انسان محور و  ابزارهای تعاملی در جهان مجازی و انعکاس رویکرد انسان محورانه فناوری ها در محصولات فناوری هزاره سوم، جای شکی باقی نمی گذارد که مناسبات انسان با انسان در شکل فردی و گروهی آن آنقدر توسعه می یابد که باور آن حتی برای ما که در آستانه این تحول قرار داریم مشکل است.

 

در خاتمه اشاره به سه نکته بی اهمیت نیست. نخست آن که شکاف دیجیتالی می تواند مانع ورود بعضی کشورها به عصر جدید شود، همانگونه که این مساله برای بعضی ملت ها و فرهنگ ها در دوره شکوفایی تمدن اسلامی در قرون سوم و چهارم هجری یا در رنسانس اروپایی قرون شانزدهم و هفدهم میلادی اتفاق افتاد. نکته دیگر آنکه نقش هر کشور در این تعامل انسانی جهانی، توسط خواص و نخبگان و فرهیختگان فعال آن کشور رقم می خورد. فرهیختگان سرزمین ما به ویژه دانشجویان و طلبه های جوان و آشنا به فناوری های نوین و فعال در اینترنت و جامعه مجازی که به عقلانیت و رفتار انسانی شناخته می شوند، منبع انسانی چنین تحولی محسوب می شوند و محمل حضور نخبگان و فرهیختگان جامعه در جهان مجازی و در نهایت موسسان ایران آینده خواهند بود و آخر  آنکه احتمال غلبه مجدد ابزار و شکل و ظاهر بر انسان و محتوا و باطن همواره بوده است و خواهد بود و اینکه بشر در این فصل از تکامل خویش، از تجربه جمود و قشری گری اعصار پیشین چگونه درسی گرفته باشد، سرنوشت ساز است.

  نظرات ()
فیلترینگ و مسدودی نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - دوشنبه ۸ شهریور ۱۳۸٩

"فیل . ترش . کن"  ها بخشی از زندگی جاری در جامعه مجازی بعضی ها  است. میزان رواج این ابزارهای غیرمتعارف در فضای مجازی بستگی مستقیمی دارد به فهم عمومی از مقبولیت فیلترینگ. به عبارت دیگر هر چه سیاست های فیلتر کردن مقبول تر باشد استفاده از این ابزارها کاهش می یابد و باز هم به عبارتی دیگر فیلترینگ موثر فیلترینگی است که از پشتوانه اجتماعی و اخلاقی گسترده و قابل دفاع برخوردار باشد

مسدود کردن به جای فیلتر کردن یا مکمل آن

دسترسی به سرویس دهنده ها به دولتها این کمک را میکند که فیلترینگ را به سطح مسدودی از روی سرویس دهنده ها گسترش دهند. ولی چرا شاهد چنین روند گسترده ای از فیلترینگ یا فیلترینگ هماهنگ با مسدودی در کشورهای توسعه یافته نیستیم؟

پاسخ این سوال به زیرساخت های اطلاع رسانی و اهمیت حفظ امنیت فضای مجازی و کسب و کارهای آن در چارچوب امنیت ملی کشورها بر میگردد. ارتباط با سرویس دهنده برای مسدود کردن اطلاعات از مبدء و مسدود کردن سایت های مشابه خارجی و داخلی و ایجاد محدودیت در خدمات به ظاهر به روند فیلترینگ کمک میکنند ولی در واقع امکان ارتباط سالم با اینترنت را کاهش می دهند و اعلام شکست در مواجهه با اینترنت است و در نهایت رویکردی واقعی برای تحقق اینترانت به جای اینترنت و یا همان فهرست سفید اقدامات مجاز به جای فهرست سیاه اقدامات ممنوع است که به مبانی امنیت جوامع مردم سالار اعم از دینی و غیر دینی صدمه میزند

  نظرات ()
شبکه های اجتماعی و مردم در برابر غیرمردم نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - شنبه ٢٦ تیر ۱۳۸٩

شبکه های اجتماعی بخش هایی از مردم هستند نه نماینده مردم

بخش هایی که روز به روز بزرگتر می شوند

نمونه های موثر و مرجع هستند

و بر خلاف رسانه های سنتی نماینده افکار عمومی به معنای سنتی آن نیستند بلکه خود افکار عمومی هستند

 

  نظرات ()
رقابت شبکه های اجتماعی با تلویزیون های دولتی نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - شنبه ٢٦ تیر ۱۳۸٩

شبکه های اجتماعی رقیب جدی تلویزیون های دولتی هستند

ولی مکمل شبکه های تلویزیونی غیردولتی هستند

 

  نظرات ()
چگونه یک سایت ضد دین میشود ... بالاترین و پایین ترین ندارد ! نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - یکشنبه ٢٧ اردیبهشت ۱۳۸۸

یک سایت چگونه ضد دین میشود؟ زمانی که ماموریت و هویت آن انتقال مفاهیم ضد دینی و ممانعت از انتشار مفاهیم دینی میشود. گاهی همه ی فعالیت یک سایت در همین دو نوع فعالیت اثباتی و انکاری خلاصه میشود و گاهی دیگر محتوای تولیدی آن نیز رنگ و بوی صد دینی میگیرد. چنین سایتی را ضد دینی می نامند.
در بین سایت هایی که از سوی کاربران آن تغذیه میشوند، به دشواری میتوان مدعی شد که اینگونه سایت ها ضد دینی هستند. گاهی به دلیل حضور بیشتر نوع خاصی از کاربران این سایت ها رنگ مذهبی یا ضد مذهبی، هنری یا فلسفی و سیاسی و امثال آن میگیرند.
گاهی پاسخ منفی مدیران یک سایت به حذف مطالبی که به مشرب گروهی از دینداران یا ضد دینان خوش نمی آید، دستاویز چنین اتهاماتی میشود. گاهی نیز مشرب مدیر سایت را بر نمی تابند و چون خویش را دین محض میدانند مخالفان خویش را نیز ضد دین محض میخوانند.
اگر دیده باشیم در تصادفات اتومبیل نیز گاهی روند مشابهی اتفاق می افتاد. منازعه ای رخ میدهد که خیلی زود رنگ دین و ضد دین پیدا میکند و تنها کافی است به ظاهر یا هویت شخصی توهین شود تا موضوع حیثیتی شود و  تعمیق یابد و از دین و هر چه میشود برای تخریب رقیب استفاده کرد.
گاهی نیز اتهام ضد دین مانند نقل و نبات نثار رقبای سیاسی و فکری میشود ولو آنکه آن رقیب یک روحانی یا مرجع دینی باشد. هتاکان معمولا خود رفتاری ضد دینی دارند و دیگران را متهم میکنند. اینکه در محتسب در فرهنگ و ادب ایرانی محبوبیت زیادی ندارد، بی دلیل نیست.

  نظرات ()
رفتار وبلاگنویسان در فضای مجازی نویسنده: مهدی بوترابی Mehdi Boutorabi - چهارشنبه ۱۳ آذر ۱۳۸٧

شناخت رفتار وبلاگنویسان در فضای مجازی اهمیت زیادی دارد. به خصوص برای مدیران سایت هایی که با وبلاگنویسان در ارتباط هستند.

شاید این نظر را به عنوان یک نظر اولیه پذیرفت که وبلاگنویسان پس از رسیدن به سطح معینی از ارضای شخصی از داشتن هویت و حضور مجازی، از صف مقدم خارج میشوند و به واحدهای احتیاط و آموزشی و حاشیه ای و گاهی بایگانی تبدیل میشوند. ولی هویت بدست آورده خویش را هرگز از دست نمیدهند و در صورت نیاز به حضور و بر اساس موج های برانگیزاننده فضای مجازی یا واقعی، حضوری مجدد و گاهی شگرف خواهند داشت

  نظرات ()
مطالب اخیر از عصر اطلاعات تا عصر تجربه نقش فناوری در کاهش تراکنش های اجتماعی نگارش بی ویرایش در وبلاگ اعتراف اوباما به خطا در لیبی و آینده سیاسی او پاسخگویی در فضاهای ثالث ظرفیت کشورها برای دمکراسی مجازی نهادهای سیاسی فضای مجازی دمکراسی دیجیتال / مردم سالاری مجازی مقایسه دستاوردهای حوزه فاوا و فضای مجازی خطای استراتژیک تعمیم فاوا به همه حوزه ها
کلمات کلیدی وبلاگ اینترنت وب جامعه فضای مجازی (٧۳) اینترنت (٦٥) جامعه مجازی (٦٠) وبلاگستان (٤۸) وبلاگ چیست؟ (٤٠) فاوا (٢٩) اندیشه (٢٥) وبلاگ (٢٤) فیلترینگ (٢٠) سایتهای اینترنتی (۱٦) نقد و بحث و اندیشه (۱٦) فاوا ( فناوری اطلاعات و ارتباطات ) (۱٦) وب فارسی (۱٤) سایت (۱۳) شبکه اجتماعی مجازی (۱۳) تجربه روزانه پیشنهاد پیش بینی آینده (۱۳) رسانه (۱٢) فیلترینگ و سانسور و مسدودی (۱۱) آینده جهان (۱٠) اینترنت وب جامعه فضای مجازی شبکه اجتماعی وبلاگستان (۱٠) کسب و کار مجازی (٩) وبلاگنویسان (۸) تعامل اجتماعی (٧) فناوری اطلاعات و ارتباطات (٧) جامعه مجازی اینترنت وب (٧) روز وبلاگ فارسی (٧) پرشین بلاگ (٧) فیس بوک (٦) مهدی بوترابی (٦) بازاریابی اینترنتی (٦) هویت مجازی (٦) مصاحبه و خاطره (٦) اینترنت و وب (٦) خبرستان (٦) آزادی (٦) جشنواره اینترنتی (٦) مدیران سایتها (٦) کاربران اینترنت (٦) وبلاگستان فارسی (٥) سایت اینترنتی (٥) وبلاگنویسی (٥) اینترنت ملی (٥) میراث دیجیتال (٥) مصاحبه (٥) ابر رسانه و رسانه و رسانه اجتماعی (٥) تبلیغات آنلاین (٥) جشن تولد پرشین بلاگ (٥) جشن وبلاگ فارسی (٤) جشن بانوان برتر وبلاگستان (٤) گروه سایت های پرشین بلاگ (٤) آموزش و تحقیق (٤) امنیت و امنیت ملی (٤) دانش و قدرت و ثروت (٤) سلامت مجازی (٤) نظرسنجی و افکار سنجی و افکار عمومی (٤) لینک (٤) عکس (٤) انتخابات (٤) گوگل (٤) اراذل و اوباش (٤) وبلاگنویس (٤) انتخابات دهم ریاست جمهوری (٤) افکار عمومی (۳) اقتدار دولتها (۳) حریم خصوصی (۳) وبلاگ تخصصی (۳) انسان (۳) پرشین بلاگ (۳) نظرسنجی (۳) رضا کیانیان (۳) تحریم (۳) مردم سالاری مجازی (۳) تولید محتوای فارسی (۳) فیلترینگ و سانسور (۳) بزرگداشت و یادبود و مناسبت (۳) امنیت فضای مجازی (۳) گوگل پلاس (۳) وبلاگ فستیوال (۳) جامعه مجازی و اینترنت وب (۳) روز وبلاگ (۳) اطلاع رسانی (۳) موتورهای جستجوگر (۳) کمیته تعیین مصادیق (۳) دادسرای اینترنت (٢) فیلترینگ اشتباهی (٢) تعاملات اجتماعی (٢) سرمایه گذاری (٢) مسابقه وبلاگنویسی (٢) محیط سالم (٢) پارلمان مجازی (٢) نشریه الکترونیکی (٢) وبلاگ گروهی (٢) محمد علی ابطحی (٢) معصومه ابتکار (٢) سروش صحت (٢) روز جهانی وبلاگ (٢) مستعار نویسی (٢) امیر خادم (٢) آسیب اجتماعی (٢) نقشه جامعه مجازی (٢) شورایعالی فضای مجازی (٢) شبکه گردشگری مجازی (٢) شبکه مجازی گردشگری (٢) جشنواره مسابقه اینترنتی (٢) ایده و کارآفرینی و نوآوری (٢) جامعه مجازی و اینترنت (٢) فرهنگ و آیین و دین (٢) منافع ملی (٢) ستاد مجازی انتخابات (٢) ابر رسانه و رسانه (٢) آزادی و دسترسی به اطلاعات (٢) علیرضا عسگری (٢) جنگ سایبری (٢) سئو seo (٢) مهاجرت (٢) نوروز (٢) انتخابات 24 اسفند (٢) عمو پورنگ (٢) وب (٢) جوانان (٢) رسانه مجازی (٢) حقوق شهروندان مجازی (٢) فیلترنت ملی (٢) دات کام (٢) طراحی وب (٢) استبداد (٢) گروههای اینترنتی (٢) وبگرد (٢) زندگی مجازی (٢) گروههای مرجع اینترنتی (٢) شهروندان مجازی (٢) مردم سالاری (٢) زندگی دیجیتال (٢) شکاف دیجیتالی (٢) داریوش فرضیایی (٢) قرار وبلاگی (۱) سرزمین مادری (۱) پزشکان (۱) تبعیض جنسیتی (۱) اسپم (۱) تالیا (۱) فناوری اطالاعات (۱) پرشین وبلاگ (۱) اقتدارگرایان اینترنت (۱) ابرقدرتها (۱) گروههای مرجع (۱) شبکه اجتماعی (۱) ضیایی پرور (۱) پرشین بلاگ دات کام (۱) پرشین بلاگ دات آی آر (۱) انجمن صنفی (۱) icc (۱) حاشیه نویسی (۱) کامنتینگ (۱) ریزش اطلاعات (۱) جهان سوم (۱) وطن (۱) سایتهای موسیقی (۱) حجاب و عفاف (۱) رسانه های دیجیتال (۱) امر به معروف (۱) نهی از منکر (۱) صنعت it (۱) فیلترننت ملی (۱) persianblog (۱) boutorabi (۱) امین پور (۱) ابر رسانه (۱) کلوپ (۱) صنف اینترنت (۱) شغل اینترنتی (۱) تیم برنرز لی (۱) w3c (۱) www (۱) مخترع وب (۱) زنده رود (۱) خانه پدری (۱) وب مستر (۱) قاره جدید (۱) ماتریکس (۱) رنسانس اینترنتی (۱) دانش (۱) افغانستان (۱) همایش (۱) دین (۱) قرآن (۱) مذهبی (۱) عشق (۱) جشن (۱) دانلود (۱) موبایل (۱) زنان (۱) اخلاق (۱) خاطره (۱) بلاگ (۱) ایرانسل (۱) فناوری اطلاعات (۱) وبگردی (۱) مایکروسافت (۱) خاتمی (۱) دیجیتال (۱) پروفایل (۱) بیل گیتس (۱) جشن تولد (۱) تلفن (۱) وبلاگهای تخصصی (۱) وبلاگهای سیاسی (۱) قیصر (۱) پشت صحنه (۱) آی تی (۱) پیام (۱) بوترابی (۱) زبان فارسی (۱) پیشنهاد (۱) ایمیل (۱) تاجیکستان (۱) کاریکاتور (۱) کپی رایت (۱) قرآن کریم (۱) عدالت (۱) یادداشت (۱) فید (۱) blog (۱) سپاه جاویدان (۱) صادرات نرم افزار (۱) فاوا ( فناوری اطلاعات و ارتباطات ) ا (۱) اصلاح طلبان و اصولگرایان (۱) هولدینگ (۱) بازاریابی شبکه ای (۱) اخلاق و اخلاقیات در جامعه مجازی (۱) نخبگان مجازی (۱) جنگ نرم (۱) دروغ و تخریب (۱) مونیتورینگ (۱) نظرسنجی و افکار سنجی (۱) وب معنایی (۱) احزاب و تشکل ها (۱) حقوق بشر و قضاوت (۱) پورتال پرتال (۱) مرجعیت مجازی (۱) مرجعیت و نخبگان مجازی (۱) آسیب شناسی فضای مجازی (۱) همایش مسابقه جشنوواره (۱) پیام رسانه (۱) شناخت منطق (۱) جنگ نرم و سخت و سایبری (۱) مصاحبه خاطره پیام (۱) عدالت آزادی آگاهی انتخاب اختیار (۱) آسیب اجتماعی و فردی (۱) شهرت مجازی (۱) رضایت کاربران (۱) ایده و کارآفرینی (۱) دایرکتوری فهرست سایت (۱) اینفوگرافیک (۱) جنگ سایبری نرم سخت صلح بحران رقابت (۱) اینترنت وب جامعه مجازی اینترانت شبکه ملی اطلاعات (۱) بازریابی الکترونیکی اینترنتی (۱) کنسرسیوم آموزش الکترونیک (۱) آموزش الکترونیکی و اینترنتی (۱) فیلترنت اشتباهی (۱) انجمن سایتهای فارسی (۱) جهانی سازی (۱) رسانه دیجیتال (۱) اینتنرنت (۱) نشریه اینترنتی (۱) رنکینگ (۱) فرهنگسرای بانو (۱) فضای مجازی (۱) blog day (۱) مهدوی واعظ (۱) چکاد (۱) گروه موسیقی چکاد (۱) دفاع مقدس (۱) قیصر امین پور (۱) صدا و سیما (۱) رضا یزدانی (۱) نجبا (۱) شریف زادگان (۱) hypertext (۱) سایت عمو (۱) گروه اینترنتی (۱) حقوق مولفین (۱) حق نشر (۱) پهنای باند (۱) خرافه (۱) بانکی (۱) انحصار (۱) صفحه نمایش (۱) چاپار (۱) پروچیستا (۱) ساماندهی (۱) قلب مجازی (۱) دولت الکترونیک (۱) هرزه نگاری (۱) باشگاه (۱) نشریات دیجیتال (۱) شایا تجلی (۱) ایران و ایرانی (۱) طراح وب (۱) گزارش تصویری (۱) تبلاگ (۱)
دوستان من زمان بیکرانه ایران جاودانه اکرنه تاجیکستان بر فراز جهان وبلاگ اکرنه ابتکار سبز وبلاگ شخصی خانم دکتر معصومه ابتکار ابتکار سبز وبلاگ شخصی خانم دکتر معصومه ابتکار ایران و ایرانشناسی ایران و ایرانشناسی باشگاه مجازی مدیران و متخصصان ایران سیمرغ پرتال زیگور طراح قالب